ไลฟ์บายดอกเตอร์พัฒน์คลินิกเฉพาะทางด้านเวชกรรมสูตินรีเวช · ใบอนุญาตเลขที่ 10102004165

ฟองไข่ตัวใหญ่ตัวเดียวในการกระตุ้นไข่

เมื่อกระตุ้นไข่แล้วมี "ตัวนำ" โตเดี่ยว — ทางเลือกและกลยุทธ์การจัดการ

✍️ เขียนโดย นพ.พัฒน์ศมา วิจินศาสตร์วิจัย, MD, MClinEmbryol, EFOG-EBCOG, EFRM-ESHRE/EBCOG, FACOG — แพทย์เฉพาะทางเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ · ปรับปรุงล่าสุด สิงหาคม 2026

สถานการณ์ที่พบ

ระหว่างกระตุ้นไข่เพื่อทำ IVF/ICSI บางครั้งจะพบว่ามีฟองไข่โตนำเพียง 1 ตัว (dominant follicle) ในขณะที่ตัวอื่นๆ ยังเล็กอยู่ ทำให้คนไข้และแพทย์ต้องตัดสินใจว่าจะทำอย่างไรต่อ

สาเหตุที่พบบ่อย

ทางเลือกในการจัดการ

1. Delayed Trigger + เพิ่มโดส FSH

รอให้ฟองไข่ตัวอื่นตามให้ทันก่อน trigger ใช้เมื่อฟองไข่รองยังมีโอกาสตาม อาจเสริม LH (Menopur, hMG)

2. Convert to IUI

ถ้าเห็นว่าไม่มีทางได้ไข่หลายใบ อาจเปลี่ยนแผนไปเป็น IUI (ฉีดเชื้อเข้าโพรงมดลูก) เพื่อลดค่าใช้จ่ายและใช้โอกาสของฟองไข่ที่มีอยู่

3. Continue and Retrieve Anyway

ทำต่อและเก็บไข่ 1 ใบ ทำ IVF/ICSI ปกติ ถึงแม้ได้ตัวอ่อนน้อย แต่ยังให้โอกาสตั้งครรภ์ได้ เหมาะสำหรับคนไข้อายุมากหรือรอบก่อนหน้าล้มเหลว

4. Cancel Cycle + วางแผนรอบใหม่

ยกเลิกรอบ ปรับ protocol ในรอบถัดไป เช่น เปลี่ยนไปใช้ DuoStim, Random-start, หรือ Priming ด้วย DHEA/CoQ10

Random-start Protocol เป็นตัวเลือก

สำหรับคนไข้ที่มักเกิด single dominant follicle การใช้ Random-start ovarian stimulation (เริ่มกระตุ้นวันไหนก็ได้ของรอบเดือน) อาจช่วยจับ wave ของฟองไข่ได้ดีขึ้น

DuoStim (Double Stimulation)

กระตุ้นไข่ 2 รอบใน 1 รอบเดือน — รอบแรกในระยะ follicular phase, รอบที่สองใน luteal phase หลังเก็บไข่ครั้งแรก ช่วยได้ไข่มากขึ้นในเวลาสั้นๆ เหมาะกับ poor responder

* เนื้อหานี้เพื่อเผยแพร่ความรู้ทั่วไป การตัดสินใจต้องอยู่กับแพทย์ที่ดูแลรอบของคุณ

Dr. Patsama Vichinsartvichai

เกี่ยวกับผู้เขียน

นพ.พัฒน์ศมา วิจินศาสตร์วิจัย, MD, MClinEmbryol, EFOG-EBCOG, EFRM-ESHRE/EBCOG, FACOG แพทย์เฉพาะทางเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ (อนุมัติบัตรเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์) อดีตหัวหน้าหน่วยเด็กหลอดแก้ว Vajira IVF มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช และผู้ก่อตั้ง LIFE by Dr. Pat กรุงเทพฯ มีผลงานวิจัยตีพิมพ์ด้านมดลูกวิรูป (T-shaped uterus) และภาวะมีบุตรยากจากมดลูก

รู้จักหมอพัฒน์ →
LINEWA